Lakdiva Puvatha

lp60උපතිස්ස රජුගෙන් පසු සහෝදර මහානාම කුමරු රජවේ. මේ යුගයේ හෙළ අටුවා පොත් පාලි භාෂාවට පෙරළීම සඳහා බුද්ධඝෝෂ හිමි ලක්දිවට වැඩම කළසේක.මහා විහාරීය භික්ෂූන්ගෙන් අවසරය ගත් බුද්ධඝෝෂ හිමි එවකට සිංහල භාෂාවෙන් පමණක් ලියවී තිබූ අටුවා පොත් පාලියට නගන ලදී. මින් පසු සිංහල උගතුන් පාලි භාෂාවට වැඩි උනන්දුවක් දැක්වූ අතර සිංහලෙන් පොත් ලිවීම නවතා පාලියෙන් පොත් ලිවීමට උනන්දු වූ බව පෙනේ. මෙය සිංහල භාෂාවේ දියුණුවට තර්ජනයක් විය. බුද්ධඝෝෂ (බුදුගොස්) හිමියන් පාලියට පෙරලූ පොත් “පාලි අට්ඨ කතා” යනුවෙන් හැදින්වේ.

On the demise of king Upatissa, his brother Mahanama succeeds as king. During his time Thera Buddhaghosa was brought down to Lanka, to get the Hela Atuva texts translated to Pali. Thera Buddhaghosa having obtained the permission of the Bhikshus of Maha Vihara embarked on the translation of the Atuva texts which at the time were written only in the Sinhala language. After this incident, Sinhala scholars took a greater interest in the Pali language, stopped the use of Sinhala and were more inclined to use Pali language to write texts. This invariably paused a threat to the development of the Sinhala language. The texts translated by Thera Buddhaghosa (Budugos) into the Pali language are identified as “Pali Attakatha”

lp59උපතිස්ස රජුගේ කාලයේදී නියඟයක් ඇතිවිය. රට වැසියා ආහාර හිඟයෙන් හා රෝග බියෙන් පෙළෙන්නට විය.භික්ෂූන් වහන්සේගේද උපදෙස් ඇතිව අලංකාර රථයක් තනා සර්වඥධාතූන් වහන්සේ ආවරණය වන පරිදි තැනූ බුදු රුවක් එහි වඩා හිදුවා දිය පිරවූ පත්‍රා ධාතුව එහි දොහොත් හි තබා භික්ෂූන් වහන්සේලාට රතන සූත්‍රය දේශනා කරමින් පෙරහැර කිරීමට ඉඩ සැලසුවේය. රජු ද සිල්සමාදම් වී පෙරහැර ඉදිරියෙහි ගමන් කළේය. එදින රාත්‍රියෙහි වර්ෂාව හටගත්තේය. මතු කල්හිද මෙබදු බිය ඇති වුවහොත් මෙසේ කරන ලෙසට රජු ලියවා තැබීය.

A drought struck the country during the reign of king Upatissa. There was a scarcity of food and the people lived in fear of epidemics.. The king in consultation with the Bhikshus constructed a beautiful charriot, and set up in it an image of Lord Buddha covering sacred Buddha relics. The alms bowl relic filled with water was placed in the hands of the image, and Bhikshus were made to go in procession chanting the powerful Rathana Sutra. The king too having observed sil walked in front of the procession. That night it started to rain. The king got it recorded that in the event of any like disaster occurring in the future, this procedure should be followed.

lp58බුද්ධදාස රජුගෙන් පසු ඔහු වැඩිමල් පුත් උපතිස්ස කුමරා රජකමට පත්විය. හෙතෙම ඉතා ධාර්මික රජ කෙනෙකි. දිනක් රජු නිදන ඇඳ පිහිටි ස්ථානය තෙමෙන විට එය සකස්කිරීමට යෑමෙන් වැසියාට කරදර සිදුවන නිසා එළිවන තෙක් එසේම රාත්‍රිය ගතකර ඇත. අසරණයින්, රෝගීන්, ගැබිනි මව්වරුන් සඳහා ආහාර දන්සැල් ඉදිකිරීමට රජු මුල් විය. සතුන්ට ද කරුණාවන්ත වූ රජු රජ උයනෙහි විසූ ලේහෙනුන්හට බත් දීමට ද ක්‍රමවේදයක් සකස් කළේය.

After king Buddhadasa, his elder son prince Upatissa became king. He was an extremely pious king. On one occasion when the place where his bed is located was getting wet, he spent the whole night without calling for help, as such would be a nuisance to the people. He pioneered the construction of a number of alms- houses to distribute food to the destitute, the sick and pregnant mothers. He was also kind to animals to the extent that a methodology was evolved even to feed rice to squirrels in the royal park.

lp57බුද්ධදාස රජු විසින් කළ තවත් විස්මය ජනක ප්‍රතිකාරයකි මෙය. දිනක් මිනිසෙක් වැවකින් වතුර බොද්දී දියබරි බිත්තරයක් ගිලුණි. ඉන් ඉපදුණු දියබරි පැටවා ඔහුගේ ආමාශය සපා කද්දී ඔහුට උසුලාගත නොහැකි වේදනාවක් දැනෙන්නට විය.රජු වෙත පැමිණි මිනිසා පරීක්ෂා කිරීමෙන් රජු රෝගය පැහැදිලිව හඳුනා ගත්තේය. දින ගණනක් නිරාහාරව තැබූ මිනිසා හොදින් නාවා සුවද විලවුන් ගල්වා යහනාවක සැතපවී ය. නින්දට වැටුණු රෝගියාගේ කට ඇරී තිබුණි. රෝගියාගේ විවෘත වූ කටට උඩින් මස් කැබැල්ලක් එල්ලන ලදී. මස් කැබැල්ලේ සුවද දැනුණු දියබරි පැටවා මුඛයෙන් පිටතට ඇදී මස් කැබැල්ල ඩැහැගත්තේය. එවිට අසල හොරෙන් රැඳී සිටි මිනිසකු විසින් දියබරියා පිටතට ඇද දමන ලදී. රෝගියාට සම්පූර්ණ සුවය ලැබුණි.

This is yet another awe inspiring instance of treatment given by King Buddhadasa. One day a meanwhile drinking water from a lake accidentally swallowed a water snake’s egg. The baby water snake born out of the egg began to bite his stomach, and the man felt a severe pain. The king having examined the man, who came to him, diagnosed the ailment. This man was kept starving for a number of days. Thereafter he was bathed well, perfumed and made to rest in a bed which made him to go to sleep gaping his mouth. A piece of meat was then made to hang over his mouth. The baby water snake sensing the smell of meat crept out of the mouth and gobbled it. A man who was in hiding close by immediately pulled out the snake and the patient was fully cured.

lp56බුද්ධදාස රජතුමාගේ වෙදකම් ගැන බොහෝ කතා ඇත. දිනක් උදර රෝග‍යකින් පෙළෙන භික්ෂු නමක් ප්‍රතිකාර සඳහා රජුවෙත වැඩි සේක. භික්ෂුව වැළදූ නරක් වූ කිරි ආහාරයක සිටි පණුවන් තවමත් ආමාශයෙහි සිටින බව රජුට වැටහුණි. මේ අතර තුර නහර විද ලේ ඉවත්කර පිළියම් කළ යුතු අශ්වයකු රජු වෙත ප්‍රතිකාර සඳහා ගෙන එන ලදී.පළමුව අශ්වයාට වෙදකම් කළ රජ දෙවනුව භික්ෂුව වෙත පැමිණ බීමට බෙහෙතක් දුන්නේය. භික්ෂුව බෙහෙත පානය කළ පසු “ ඔබ වහන්සේ පානය කළේ අර අශ්වයාගෙන් ඉවත් කරන ලද අශ්ව ලේ ” යනුවෙන් රජු පැවසුවේය. මේ අසා වමනය කළ භික්ෂුවට ආමාශයේ සිටි පණුවන් ඉවත් වීම හේතුවෙන් සුවය ලැබුණි.

Many are the stories woven round the treatments given by king Buddhadasa. One day a Bikkhu with a stomach problem came to the king for treatment. The king felt that the Bikkhu had consumed some stale milk food, and that the worms which it contained were still inside his stomach. At this time there happened to be brought a sick horse which needed treatment through the removal of blood by puncturing its veins. The king treated the horse first, then came to the bikkhu and gave him a medicine to drink. After the bikkhu had partaken the medicine, the king told him that it was the blood removed from the horse that was given to him to drink. Hearing this, the bikkhu immediately started to vomit also spewing out the worms in the stomach, thereby curing his ailment.

lp55මීළගට දෙටුතිස් රජුගේ පුත් බුද්ධදාස කුමාරයා රජකමට පත්විය. වෛද්‍යවරයෙකු බඳු වූ මෙතුමා ගිලනුන්ට, සතුන්ට අනුකම්පා සිත් ඇතිව ලෙඩ සුව කරමින් සේවය කළේය.දිනක් ස්නානය පිණිස තිසා වැවට යන අතර මඟදී රජු තුඹසක් අසල උදරයේ හටගත් ගෙඩියක් නිසා වේදනාවෙන් පෙළෙමින් සිටින නාගයකු දුටුවේය. නාගයා ගැන නොසලකා යෑමට රජුට සිත් නොවීය.“ ඔබ කිපෙන සුළුය. නමුත් ඔබට වේදනාවක් නොදී මේ ගෙඩිය ඉවත් කළ නොහැකිය. ” යනුවෙන් නයා අසලට ගොස් රජු කියද්දී නයා තුඹසට ඇදෙන්නට විය. නාගයාගේ හිස තුඹස ඇතුලට ගිය නමුත් ගෙඩිය අසලදී තුඹසේ කට ළඟින් හිරවිය. රජතුමා වහා සැත්කටුවෙන් ගෙඩිය පලා බෙහෙත් ගල්වා නාගයා සුවපත් කළේය

It was prince Buddhadasa, son of king Detutis, who ascended the throne as successor. He, who was akin to a physician, treated patients as well as sick animals with compassion, rendered a great service curing illnesses. One day, on his way for a bath to the Tisa vewa, he came across a cobra in pain due to an abscess in its stomach. The king had no heart to leave without treating it. "You are quick tempered by nature, but I cannot excise this abscess without hurting you" so said the king getting close to the cobra, and then the cobra started to creep into an anthill. Even though the head of the cobra went into the hole, it got stuck at the point of the abscess where the stomach bulged out. The king thereupon, quickly using a scalpel, opened up the abscess, applied medicine, and cured the cobra of its ailment.

lp54කිත්සිරි මෙවන් රජුගෙන් පසු ඔහුගේ බාල සොයුරු දෙටුතිස් රජකමට පත්වේ. ඇත් දත් කැටයම් ශිල්පයෙහි දක්ෂයකු වූ මෙතුමා තමා දත් කැටයම් ශිල්පය රට වැසියාට ද ඉගැන්වීමට කටයුතු කළේය. රජුගෙන් ඇත් දත් කැටයම් ශිල්පය ඉගෙන ගත් ශිෂ්‍යයෝ විවිධ භාණ්ඩ නිපදවූහ. දෙටුතිස් රජ නොයෙක් පින්කම්හි යෙදෙමින් තව අවුරුද්දක් රාජ්‍ය කළේය.
After king Kithsirimevan his younger brother Detutis becomes king. He being very skilled in the art of engraving on ivory took action to teach the countrymen this art which he knew well. The students who learnt the art of engraving produced various items of engraved ivory. King Detutis ruled for nine years engaging himself in numerous meritorious activities.

lp53කිත්සිරි මෙවන් රජු රජවී නවවෙනි වර්ෂයේ දී ලක්දිවට දළදා වහන්සේ වැඩම කරවන ලදී. ඉන්දියාවේ කළිඟු රටට පරසතුරු උවදුරු පහල වූ නිසා කළිඟු රජ තම දූ කුමරිය අත දළඳා වහන්සේ ලක්දිවට එවා ඇත.කළිඟු රජුගේ දියණිය, හේමමාලා කුමරිය දළඳා වහන්සේ ඉතා රහසිගතව ලක්දිවට වැඩම කරවා කිත්සිරි මෙවන් රජුට භාරදීමට සමත් වූවාය.වංශ කතාවල කියවෙන ලෙසට හේමමාලා කුමරිය තාපසවරියක මෙන් වෙස්වලාගෙන තම හිස මත දළඳා වහන්සේ සඟවා සැමියාගේ (දන්ත කුමරුගේ) ආරක්ෂාව යටතේ ලක්දිවට පැමිණ ඇත.

It was in the ninth year of the reign of king Kithsirimevan that the sacred Tooth relic was brought to the Island of Lanka.Since there had been problems of enemy invasions in the Kalinga land of India, the king of Kalinga had decided to send the sacred Tooth relic safely to Lanka through his daughter princes.

Princes Hemamala was successful in bringing over to Lanka the Tooth relic very secretively, and hand it over to king Kithsirimevan.

According to legend princess Hememala disguised as a hermitess and escorted by her husband prince Dantha, had arrived in Lanka with the sacred Relic safely concealed in her knot of hair on the head.

lp52බෞද්ධාගමික භක්තියෙන් යුත් කිත්සිරිමෙවන් රජු බොහෝ පින්කම් කරන ලදී. ලක්දිව ප්‍රථම මිහිඳු පෙරහැර පවත්වන ලද්දේ ද මේ රජතුමා විසිනි. එදා පටන් මිහිඳු පෙරහැර ඉන් පසු රජකමට පත්වන රජවරුන් ද නොකඩවා පවත්වාගෙන් ආ බැවින් අදටත් එය වාර්ෂිකව ඉතා උත්කර්ශවත් ලෙසින් පැවැත්වේ. මිහිඳු පෙරහැර අවුරුදු 1600 ක පමණ කාලයක සිට පැවතෙන බව මින් පැහැදිලි වේ.

King Kithsirimevan a devout buddhist was engaged in doing many meritorious activities. It is this king who introduced the Mihindu Perahera for the first time in Lanka. Since the practice of holding the Mihindu Perahera was followed by all the succeeding kings, it continues to be held on a grand scale even to this day in our country. It is therefore clear that the Mihindu Perahera has been in existence for a period of about 1600 years.

lp51මහසෙන් රජුගෙන් පසු ඔහුගේ පුත් මේඝවර්ණ (කිත්සිරි මෙවන්) කුමරු රජ විය. රජු මහා විහාරිය භික්ෂූන් කැඳවා පිය රජුගෙන් සිදු වූ කරදර මොනවාදැයි අසා හානියට පත් ආගමික ස්ථාන අලුත් වැඩියාකර සංඝයාවහන්සේට අවශ්‍ය පහසුකම් සපයා දුන්නේය. ඒ අතර පිය රජු විසින් ආරම්භ කළ ජේතවන විහාරයෙහි කටයුතු ද සම්පූර්ණ කරවන ලදී.

On the demise of king Mahasen his son prince Meghavarna (Kithsirimevan) became king. He invited the priests of the Mahaviharaya and inquiring about the misdoings of his father, proceeded to repair all the sacred places which had suffered damages, also providing the priests with necessary facilities.

lp50ගෝඨාභය රජු මේඝවර්ණාභය නමින්ද ප්‍රසිද්ධ විය. බුදු සසුනට මහඟු සේවයක් කළ මොහු මේඝවර්ණාභය නම් විහාරයක්ද කරවීය. දෙටුතිස් කුමරු (ජෙට්ඨතිස්ස) සහ මහසෙන් යනු රජුගේ පුතුන් දෙදෙනායි. පියාගෙන් පසු දස වසරක් රාජ්‍යය කරන දෙටුතිස් රජුගෙන් පසු රජකමට පත්වන්නේ මහසෙන් කුමාරයයි. අදටත් ‘මින්නේරිය දෙවියන්’ ලෙසින් ප්‍රසිද්ධ මහසෙන් රජ වැව් තැනවීම ගැන ප්‍රසිද්ධියක් උසුලයි.විජය රජුගේ පටන් මහසෙන් රජු දක්වා ලක්දිව රජ දරුවන් හා පුවත් සඳහන් වන මහා වංශය නැමැති අපේ ඉතිහාස කතාවේ මහාවංශය නමින් හඳුන්වන මුල් කොටස මහසෙන් රජුගෙන් අවසන් කර ඇත. මහසෙන් රජු දක්වා ඉතිහාසය ලියා අවසන් කළ යම් පඬිවරයකු තමා විසින් අවසන් කරන ලද කොටස අවසානයෙහි “මහා වංශය නිමි”ඳහන් කළා විය හැක. ඉන්පසු ජාතියේ ඉතිහාස කතාව ලියූ පඬිවරුද එම සටහන පිළිගෙන තමන් විසින් ලියන ලද කොටස් “චූල වංශය” නමින් නම් කර ඇත. 

King Gotabhaya was also known by the name of Meghawarnabhaya. He has rendered much service to the Buddha Sasana, and also constructed a Vihara named Meghawarnabhaya. Detutis (jettatissa) and Mahasen are the two sons of this king. It is king Detutis who succeeds the father and rules for a period of ten years. He is succeeded as king by prince Mahasen. King Mahasen popularly known as “Minneriya Deiyo” even today is well known for the construction of several irrigation tanks.

In the story of our history- the Mahavamsa, details of its first part dealing with the line of kings from Vijaya upto Mahasen are compiled in the chronicle known as the Mahavamsa which concludes with the reign of king Mahasen.It may be due to the fact that a pundit who wrote the history up to king Mahasen concluded the chronicle with the phrase " end of the Mahavamsaya.” 

Those who continued with the writing up of the remainder of our history whilst acknowledging this note, named their compilations them as “Chulavamsaya”

The Children’s Upliftment Programme (CUP)

CUP was founded in May 2004 with the primary objective of building up the future of the younger generation of the country.

Newsletter

Get to know latest updates from CUP